Yıldırım Bayezid Camii

Bursa Ovasına hakim bir tepe üzerinde, Bursa’nın doÄŸusunda Yıldırım semtindedir.

Yıldırım Beyazıt Camisi yapı topluluÄŸu medrese, darüÅŸÅŸifa, türbe, han, hamam, imaret, misafirhane ve kasırdan meydana gelmiÅŸtir. Kitabesi günümüze ulaÅŸamadığından yapım tarihi belgelere ve tarihi kaynaklara dayanılarak söylenebilmektedir. Yıldırım Beyazıt’ın h.1360 (1403)’de yapımını baÅŸlattığı bu yapı topluluÄŸu Ankara Savaşı nedeniyle yarıda kalmış ve oÄŸlu Musa Çelebi tarafından h.1407’de tamamlanmıştır. Caminin 2855 depreminde minaresi, 1876’da kubbesi yıkılmıştır. Sürekli onarılarak günümüze iyi bir durumda gelmesi saÄŸlanmıştır.

Yıldırım Beyazıt Camisi’nin ilginç bir mimari plan ÅŸeması vardır. Ä°lk defa ters T planı burada açık ÅŸeklini almış ve kendisinden sonra yapılan camilere örnek olmuÅŸtur. Bursa’da ters T veya yan mekanlı cami tipinin en anıtsal örneklerinden biri olduÄŸu ileri sürülmektedir. Ayrıca Bursa tipi diye isimlendirilen kemerlerin burada çokça kullanılmış oluÅŸu da dikkat çekmektedir. Bursa kemerinin kökeni ahÅŸap inÅŸaata dayanmakta olup, Bursa üslubunun karakteristik bir unsurudur. Bu kemer ÅŸekli daha sonraki yıllarda Edirne ile Ä°stanbul baÅŸta olmak üzere Anadolu’nun bazı yerlerinde karşımıza çıkmaktadır. Bunun yanı sıra ahÅŸap mimarinin de geliÅŸmiÅŸ örnekleri en iyi biçimde kullanılmıştır. Kapı ve pencere kenarlarındaki mermer oymalar, stalaktitler ve alçı bezemelerin güzel iÅŸçiliÄŸi bunları tamamlamaktadır.

Caminin son cemaat yeri gri kesme taÅŸlarla kaplıdır. BeÅŸ kubbeli son cemaat yerinin önü beÅŸ, yanları ikiÅŸer Bursa kemeriyle dışa açılmıştır. GiriÅŸ kapısı üzerindeki kitabe yeri boÅŸtur. Ä°badet yeri arka arkaya iki kubbeli mekan ile yanlarda küçük eyvanlar ve bunların iki yanında tonoz örtülü birer odadan meydana gelmiÅŸtir. Orta bölümü örten kubbe 12.00 m. çapında, 18.80 m. yüksekliÄŸindedir.

Caminin yapımında kesme taÅŸ kullanılmış, tuÄŸlaya hiç yer verilmemiÅŸtir. Ä°ç mekanın orijinalinde çini levhalarla kaplandığı, kalem iÅŸleri ile bezendiÄŸi günümüze ulaÅŸan bazı kalıntılardan anlaşılmaktadır. Birkaç kez yıkılarak yenilenen, en son 1948’de deprem sonucu bir kere daha yıkılan minaresi 1970’de yenilenmiÅŸtir.

Yıldırım Beyazıt’ın türbesi caminin altındaki bir set üzerinde 1407’de Emir SüleymanoÄŸlu tarafından yapılmıştır. Yıldırım’ın Timur’a esir düÅŸmesinden ötürü Sultan V.Mehmet’e kadar hiçbir padiÅŸah tarafından ziyaret edilmeyen türbede oÄŸulları Ä°sa ve Kasım çelebiler de gömülüdür. Yıldırım Beyazıt Medresesi caminin kuzey batısında Yıldırım Hamamı caminin batısındaki meyilli alanda ve Yıldırım DarüÅŸÅŸifası da caminin 250 m. doÄŸusundadır.